TẠI SAO LẠI BỊ MỀ ĐAY

Con trai tôi 10 tuổi. Một năm gần đây cháu thường xuyên nổi mề đay (triệu chứng này có từ 5 tuổi nhưng chỉ thỉnh thoảng).

Tôi đã đưa cháu đi khám khắp nơi, đã làm mọi xét nghiệm nhưng chưa tìm ra nguyên nhân. Xin bác sĩ cho tôi hỏi trường hợp của cháu nên đi khám ở đâu. Mỗi lần đi khám cháu uống thuốc thì khỏi nhưng khi hết thuốc lại nổi lên. Tôi ở tỉnh Kon Tum, rất mong được sự quan tâm và giúp đỡ của bác sĩ. (Huỳnh Thị Hoàng)

Thường xuyên tắm với nước lá khế mỗi tuần 1 lân để phòng bệnh mề đay

Theo chị mô tả, con chị nổi mề đay (có nơi gọi là mày đay) từ lúc 5 tuổi, và đến giờ vẫn còn mắc phải, vậy cháu đã bị mề đay mạn tính. Đây là một bệnh da phổ biến, rất dễ nhận biết nhưng có đến 25% trường hợp khó phát hiện được nguyên nhân dù đã làm đầy đủ xét nghiệm. Bệnh ước tính xảy ra cho 0,1-3% dân số, ảnh hưởng đến tất cả chủng tộc. Bệnh tuy không nguy hiểm đến tính mạng bệnh nhân nhưng ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống.Chào chị Hoàng!

Đối với diễn tiến bệnh mạn tính thì thường kéo dài trên 6 tuần, đa số là tự phát (vô căn), trường hợp này phải dựa vào những nghiên cứu thật công phu, tỉ mỉ mới có thể tìm được nguyên nhân, thường không do dị ứng.

Thuốc chống dị ứng chỉ giải quyết được triệu chứng tạm thời. Muốn điều trị hiệu quả thì cái chính là phải tìm cho ra nguyên nhân, đôi khi không mấy dễ dàng.

Mề đay mạn tính bao gồm: mề đay vật lý, mề đay do thuốc, mề đay mạn tính không rõ nguyên nhân. Mề đay vật lý được xác định qua tiền sử và các bài kiểm tra kích thích. Mề đay do thuốc được xác định bằng các bài kiểm tra khi mề đay vật lý bị loại trừ. Khi không xác định được nguyên nhân thì người ta xếp vào nhóm mề đay mạn tính không rõ nguyên nhân. Có khoảng 25-45% bệnh nhân bị mề đay mạn tính không rõ nguyên nhân, đây là một bệnh tự miễn.

Các yếu tố gây bệnh rất đa dạng: thời tiết nóng, lạnh, ánh sáng, tỳ ép, chà xát, phấn hoa, bụi trong nhà, lông thú, dược phẩm, thức ăn (tôm, cua, mực, nhộng...), chứng táo bón, giun sán, sự suy giảm chức năng thải độc của gan thận.

Không được để bé lạnh vào mùa đông, rất dễ gây ra bệnh 

Để chẩn đoán mề đay, ngoài việc dựa vào triệu chứng lâm sàng, bác sĩ cần hỏi tỉ mỉ về tiền sử gia đình, việc dùng thuốc, thức ăn, kể cả điều kiện và môi trường sinh hoạt lao động. Khi cần, phải xét nghiệm thêm về máu.

Vì thế, cách tốt nhất chị nên dẫn cháu đến khoa da liễu của những bệnh viện lớn để được bác sĩ chuyên khoa khám, và tư vấn hướng điều trị hiệu quả.

PHÒNG BỆNH MỀ ĐANH NHƯ THẾ NÀO

Mề đay là một loại bệnh phản ứng thũng nước có tính chất hạn chế ở từng bộ phận xuất hiện ngoài da do những mạch máu ở niêm mạc da bị dãn ra và tăng tính thẩm thấu.

Các loại protein động vật dễ nhạy cảm là cá, tôm, cua, sữa bò, bơ và các thức ăn có tính chất thực vật như măng, rau chân vịt, nấm, cà, đậu tằm....và các loại gia vị thơm vì chúng được gọi là "vật phát".

Những món ăn khoái khẩu thường gây ra mề đây vì ăn quá nhiều

Ngoài ra, có một số thực phẩm có tính nhạy cảm đối với một số người như rượu, sôcôla, các andehyt chưa no, phụ gia thực phẩm, các chất hợp thành trong thức ăn (như cac-con-men, axit salacilic, axit xitric), tinh dầu bạc hà.

Những thức ăn, đồ uống nói trên phần nhiều sinh phong, động huyết, hóa nhiệt, nhất là hải sản tanh, thịt thủ lợn, đầu gà, lá đỏ, nấm hương, nấm ăn (đều là các vật phát); ớt, thức ăn dầu mỡ gây béo ăn vào sẽ sinh đờm, động hỏa, hao tán, khí huyết. Nếu xét thấy bệnh thuộc chứng dương, chứng nhiệt thì càng cần kiêng kỵ nghiêm ngặt.

Tuy vậy, không phải người bệnh nào cũng đều nhạy cảm đối với các đồ ăn nói trên, nhưng nếu phát bệnh nên kiêng, sau này mới kiểm tra được loại nào dễ làm cho bệnh phát. Ví dụ, một số người uống rượu vào là phát bệnh mề đay, do vậy họ phải kiêng kỵ nghiêm ngặt loại này.

Mề đay do thời tieert và phấn hoa

Khi chưa xác định rõ nguyên nhân gây ra bệnh cấp tính, cần phải kiêng kỵ tuyệt đối một số loại thức ăn nhất là các loại cá (cá hoa vàng, cá hố, lươn, cá trèm, cá mực); Các loại có vỏ như tôm, cua, mẫu lệ, sò biển, ngao, ba ba; Các loại thịt: gà, ngan, dê, bò, thịt thủ lợn và các loại nấm, tỏi, hành, hẹ, ớt, dưa chuột, rau châm kim, thảo quả, rau trộn giấm, ngân hạnh, hạt dẻ, tương lạc, rượu và các thứ gia vị.

Trường hợp mề đay mãn tính khó xác định những thứ thức ăn nào dẫn tới dị ứng với họ bởi vì có một số thức ăn thường gây phản ứng chậm, sau khi ăn 24 giờ mới phát.

LÀM CÁCH NÀO ĐỂ TRÁNH KHỎI MỀ ĐAY VÀO NHỮNG KHI GIAO MÙA

Cách chữa trị:

- Chẩn đoán bệnh: khám bệnh kỹ, hỏi bệnh sử và làm xét nghiệm trong trường hợp mề đay mãn tính bao gồm công thức máu, thử chức năng gan, thận, định lượng bổ thể, xét nghiệm về bệnh chất tạo keo (collagen), huyết thanh chẩn đoán viêm gan siêu vi B và C, sinh thiết da trong trường hợp nghi ngờ viêm mạch mề đay, thử nghiệm phóng thích histamin của tế bào basophil.

- Điều trị mề đay: loại bỏ nguyên nhân gây ra bệnh (cá biển,

Tác nhân gây mề đay

phấn hoa, thuốc sulphamide...) phối hợp với việc dùng thuốc kháng histamin (là một phương pháp được chấp thuận rộng rãi với các chuyên gia ngoài da) cho tới khi bệnh tự khỏi. Khi có triệu chứng phù họng, thanh quản đi kèm tiêm adrenalin dưới da (0.03mg – 0.05 mg trong dung dịch pha loãng 1/1000). Khi có thắt phế quản kéo dài thì phả truyền tĩnh mạch aminophyllin và dùng thuốc dạn phế quản dạng khí dung.

Điều trị bằng corticoides bắt đầu tác dụng chậm và không phải là lựa chọn hàng đầu cho phản ứng toàn thân. Nhưng nó được dùng để điều trị phòng ngừa các phản ứng kéo dài liên tục 30mg prednisolone/ngày và giảm liều dần trong 3 – 7 ngày.

CÁCH PHÒNG BỆNH MỀ ĐAY VÀO MÙA ĐÔNG TỐT NHẤT

Phòng và chữa trị nổi mề đay như thế nào?

Phòng bệnh:
Loại bỏ yếu tố gây bệnh như là tránh một số thức ăn, một số thuốc có thể gây dị ứng như gà, hải sản…

không nên để trẻ bị lạnh do thời tiết

Mặc đủ thoáng hoặc đủ ấm, và tránh tiếp xúc với môi trường lạnh
Phụ nữ không nên lạm dụng mỹ phẩm, nên lựa chọn sản phẩm thích hợp với da
Giữ vệ sinh thân thể sạch sẽ

Tuy nhiên nếu không may bị mắc bệnh thì lúc này bạn cần:

Ăn nhẹ, giảm muối. Trường hợp gây ngứa, khó chịu nhiều, có thể dùng giấm thanh pha trong nước ấm để tắm và kết hợp thuốc chữa bệnh nổi mề đay rất hiệu quả

ĐIỀU TRỊ MỀ ĐAY BẰNG ĐÔNG Y

Mày đay (urticaire) là một bệnh ngoài da phổ biến, thường do các nguyên nhân như dị ứng thuốc, hóa chất, thức ăn…; yếu tố vật lý như lạnh, nóng, ánh nắng…; tiết cholin; mắc các bệnh thể địa. Bệnh thường biểu hiện bằng các thể lâm sàng như cơn mề đay cấp, phù Quinck, da vẽ nổi, mày đay mạn tính… Khi mắc căn bệnh này, chúng ta có thể trị liệu bằng tây y hoặc đông y.

 

Nổi mề đay ở trẻ nhỏ vào này giao mùa

Trong đông y, ngoài các biện pháp dùng thuốc, châm cứu, bấm huyệt…, người bệnh còn được hướng dẫn sử dụng các món ăn - bài thuốc có công dụng phòng chống mày đay. Dưới đây, xin được giới thiệu với bạn đọc một số món ăn - bài thuốc thông dụng, dễ thực hiện:

Bài 1: Phòng phong 10g, mạch nha 15g, hai vị tán nhỏ hãm với nước sôi trong bình kín, sau chừng 20 phút thì dùng được, uống thay trà trong ngày. Dùng tốt cho trường hợp mày đay do gió lạnh.

Bài 2: Bạch tiên bì 15g, thổ phục linh 15g, hai thứ đem sắc lấy nước uống thay trà. Dùng tốt cho trường hợp mày đay mẩn cục kéo dài.

Cây tỳ bà diệp cho vị thuốc trị mày đay nổi cục đỏ ngứa.

Bài 3: Khoai môn lượng vừa đủ, cạo sạch, thái miếng rồi đem  

khoai môn

hầm nhừ, cho thêm muối hoặc đường, chia ăn nhiều lần. Dùng cho trẻ em bị mày đay do dị ứng thức ăn.

Bài 4: Xác ve sầu 10 con, sắc trong 10 phút, bỏ bã lấy nước ninh với đậu xanh 30g và gạo tẻ 50g thành cháo loãng rồi cho thêm đường, chia ăn vài lần trong ngày.

lót ve sầu

Bài 5: Đậu xanh 30g, bách hợp 30g, thảo quyết minh 10g. Đem thảo quyết minh sắc kỹ lấy nước bỏ bã rồi cho đậu xanh và bách hợp vào ninh nhừ thành cháo, chế thêm đường, chia ăn vài lần trong ngày.

Bài 6: Ô tiêu xà (rắn sọc đen) 1 con nặng chừng 250g, thiên ma 9g. Làm thịt rắn, lột da, bỏ đầu và nội tạng, rửa sạch, chặt khúc, tẩm ướp hành gừng và một chút rượu rồi đem hầm chín; thiên ma ngâm nước ấm trong 30 phút, thái chỉ rồi cho vào ninh cùng ô tiêu xà, khi chín chế thêm gia vị, chia ăn vài lần.

Bài 7: Tỳ bà diệp 250g rửa sạch, thái vụn, giã nát vắt lấy nước, đem hấp cách thủy cùng một lượng đường phèn vừa đủ trong 20 phút, chia uống vài lần trong ngày. Dùng cho những trường hợp mày đay nổi cục đỏ ngứa.

Mạnh nha 1 trong những vị thuốc không thể thiều trong điều trị mề đay

Bài 8: Sơn tra 10g, trúc diệp 10g, mạch nha 15g, cam thảo 5g. Tất cả đem sắc kỹ lấy nước bỏ bã rồi ninh cùng 50g gạo tẻ thành cháo, chế thêm đường trắng, chia ăn vài lần trong ngày.

Bài 9: Xương sườn lợn 100g, rửa sạch, chặt nhỏ, đổ nước vừa đủ, đun sôi, vớt sạch bọt nổi rồi cho thêm 50g hải đới và 30g thổ phục linh ninh thật nhừ, chế thêm gia vị, dùng làm thức ăn hàng ngày, 10 ngày là 1 liệu trình. Dùng cho những trường hợp mày đay mạn tính.

Các món dược thiện nêu trên thường được dùng để dự phòng và hỗ trợ điều trị bệnh mày đay cấp và mạn tính. Khi dùng, cần chú ý kiêng các thức ăn cay nóng như ớt, hành, hẹ, tỏi, quế, hồi, thịt dê, thịt chó… Nên ăn những đồ ăn thức uống giàu vitamin như rau xanh, hoa quả tươi.

NGUYÊN NHÂN CHÍNH GÂY RA MỀ ĐAY

Triệu chứng lâm sàng:

Ngứa là triệu chứng chủ yếu.

Sẩn phù: là những tổn thương có giới hạn rõ rệt, tròn hoặc không đều, kích thước vài mm đến vài cm, vung trung tâm trắng, ngoại vi màu hồng nhạt, ấn có cảm giác căng. Có thể sẩn có ở một vùng giới hạn hoặc ở khắp cơ thể. Khi xuất hiện ở những tổ chức lỏng lẻo như bộ phận sinh dục, mi mắt, có thể gây phù rất lớn., các thương tổn có thể xẹp dần xuống và thay thế vào đó là các thương tổn mới. có thể do ngứa gãi mà có thêm tổn thương như xây xước da, mụn mủ bội nhiễm…

Bia rượu gây nổi mề đay ở người lớn

Các thương tổn mày đay nếu xuất hiện ở niêm mạc đường hô hấp có thể gây khó thở, ở niêm mạc dạ dày bệnh nhân có thể có đau bụng từng cơn.

Mày đay tiến triển thành từng đợt, mỗi đợt không quá vài ba ngày. Có những trường hợp bệnh tái phát liên tục nhiều lần, trở thành mạn tính. 

Lốt ve sâu điều trị mề đay

Điều trị:

Thông thường điều trị bằng các thuốc kháng histamin tổng hợp tức thời trong vòng 10 đến 15 ngày đầu phát bệnh. Sau đó phải tiếp tục điều trị để loại trừ các nguyên nhân gây bệnh.

Điều trị mày đay cần chú ý vệ sinh môi trường, tránh tiếp xúc với những nguyên nhân có thể gây khởi phát bệnh, ăn kiêng (thực phẩm từ biển, đồ lên men…), tránh gió bụi, tắm nước ấm, hạn chế dùng xà phòng có chất tẩy rửa mạnh. Ngoài ra, có thể dùng thêm thuốc kháng dị ứng, như: Chlorpheramine, Polaramine, Hydroxyzine, Cetirizine, Loratadine… Nếu dùng khoảng 2 tuần mà tình trạng bệnh không giảm hoặc diễn tiến chậm nên đến bác sĩ chuyên khoa da để được khám và cho xét nghiệm tầm soát các yếu tố khởi phát bệnh.

Muốn điều trị dứt điểm triệu chứng nổi mày đay vào các buổi chiều tối hoặc khi trời hơi lạnh phải tìm được nguyên nhân và loại bỏ nguyên nhân đó. Tuy nhiên việc tìm nguyên nhân nhiều khi rất khó vì vậy điều trị thường đòi hỏi sự kiên trì là lâu dài.

ĐIỀU TRỊ MỀ ĐAY DO CÁC TÁC NHÂN BÊN NGOÀI

Các thức ăn hay gây mày đay là lạc, trứng, cà chua, cá, chocolate, bơ sữa, gia vị, một số loại men rượu, bia và hoa quả tươi như cam, quýt. Nhiều khi chính gia vị và chất bảo quản chính là thủ phạm gây dị ứng chứ không phải bản thân thức ăn.

Mày đay do thức ăn thường xuất hiện vài phút hoặc vài giờ sau khi ăn, phụ thuộc vào tốc độ và tỷ lệ hấp thu.

uống bia rượu nhiều gây nên mề đay

Mày đay được hình thành do giãn các mạch máu nhỏ trên da, giải phóng các hóa chất trung gian của cơ thể, thường gặp nhất là histamin. Histamin được giải phóng từ tế bào Mast khi có kích thích.

Tổn thương chủ yếu của bệnh là các sẩn phù hoặc ban đỏ ngứa trên da, ranh giới rõ, kích thước đa dạng từ vài mm đến vài cm. Chúng tồn tại vài giờ, sau đó nhạt màu dần và biến mất một cách ngẫu nhiên hoặc do điều trị.

Mày đay có thể xuất hiện riêng rẽ hoặc đi kèm với phù Quincke (là tổn thương xuất hiện ở các tổ chức lỏng lẻo hoặc niêm mạc, bán niêm mạc, gây sưng phồng, chẳng hạn phù Quincke ở mắt có thể làm cho mi mắt sưng to không mở ra được).

nổi mề đay không phải hoàn toàn do gan

Có rất nhiều nguyên nhân gây vỡ hạt tế bào Mast để giải phóng histamin; hay gặp nhất là thuốc, thức ăn và nhiễm virus... Trong một số trường hợp, rất khó xác định nguyên nhân gây bệnh. Bất cứ thuốc nào cũng có thể gây dị ứng, tuy nhiên loại hay gặp nhất là các thuốc giảm đau chống viêm, kháng sinh, tia xạ... Một số bệnh nhân còn mắc mày đay do các yếu tố vật lý như ánh nắng mặt trời, lạnh, áp lực, thậm chí có thể do mồ hôi.

Khoai mon điều trị được bệnh mề đay

Khi biểu hiện mày đay kéo dài trên 6 tuần thì được gọi là mày đay mạn tính. Không dễ xác định nguyên nhân ở các trường hợp này. Bởi vì mày đay mạn tính cũng có thể do các yếu tố vật lý, hoặc do thức ăn, một số khác lại do nguyên nhân nhiễm trùng. Yếu tố cảm xúc cũng có thể là một nguyên nhân ở một số ít bệnh nhân.

Tắm mỗi ngày 2 lần cho trẻ

Về mặt điều trị, quan trọng nhất là nhận biết nguyên nhân gây bệnh và tránh tối đa tiếp xúc với các nguyên nhân đó. Những bệnh nhân dị ứng với thức ăn nên loại bỏ các thực phẩm chứa thành phần gây dị ứng. Khi bệnh đang trong đợt cấp, nên sử dụng thuốc kháng histamin H1 để giảm ngứa cho bệnh nhân.

Trẻ nhỏ nên thường xuyên tắm để tránh bị dị ứng mề đay do tác nhân bên ngoài gây ra

Ưu tiên sử dụng kháng histamin thế hệ mới, trừ phi bệnh nhân mất ngủ do ngứa nhiều về đêm. Để ngăn ngừa bệnh tái phát, có bệnh nhân phải sử dụng thường xuyên thuốc kháng histamin. Một số thuốc khác cũng được sử dụng như corticosteroid, kháng histamin H2, doxepin, kháng leukotrien... Các loại kem kháng histamin sử dụng tại chỗ trên da không có hiệu quả trong các trường hợp này.

Khi trẻ bị mề đay nên đen tới các bệnh viên lớn

Xét nghiệm da thường là không thu được nhiều kết quả tốt trong chứng mày đay. Một số bệnh nhân nên xét nghiệm máu và nước tiểu để loại bỏ nguyên nhân nhiễm trùng gây mày đay mạn tính. Nếu nghi ngờ bị mày đay mạn tính, tốt nhất bạn nên đến khám và tư vấn các bác sĩ chuyên khoa dị ứng để có phương pháp điều trị hiệu quả nhất.

DỊ ỨNG MỀ ĐAY DO MÔI TRƯỜNG GÂY RA

Câu hỏi:Tôi bị dị ứng nổi mề đay mãn tính

Kính chào bác sĩ, Tôi bị dị ứng nổi mề đay mãn tính, gần đây tình trạng bệnh càng tệ nên tôi muốn được bác sĩ tư vấn cách xác định nguyên nhân và các chữa trị dứt điểm căn bệnh này. Các đây khoảng 5 năm tôi bị dị ứng nổi mề đay, triệu chứng bệnh như sau: ban đầu trên da nổi các nốt mẩn đỏ bằng đầu ngón tay út, khoảng 30 phút đến 1 tiếng sau các nốt này lan rộng và liền vào nhau thành các đám mề đay to và rất ngứa, vị trí nổi mề đay là bất cứ đâu trên cơ thể. Tôi đã đi khám tại nhiều cơ sở y tế khác nhau như khoa dị ứng bệnh viện Bạch Mai, khám xét nghiệm tại bệnh viện Việt Đức, khám tổng thể tại bệnh viện đại học Y (xét nghiệm máu, nước tiểu, siêu âm ổ bụng...) nhưng không tìm ra nguyên nhân của bệnh. Sau khi thử các bệnh viện y học hiện đại không được, tôi đi khám và uống cả thuốc bắc nhưng cũng chẳng ăn thua. Rốt cuộc là cứ bao giờ bắt đầu nổi dị ứng tôi lại phải uống 1 viên thuốc kháng Histamin (Loratadin, Telfast) thì các vết mề đay biến mất sau khoảng 30 phút đến 1 tiếng. Tình trạng này kéo dài trong khoảng 1 năm rưỡi thì tự nhiên khỏi và tôi không phải uống thuốc nữa. Được khoảng 2 năm thì bây giờ tôi lại bị lại và thời gian lần bị dị ứng này đã kéo dài khoảng 1 năm rồi. Gần đây tình trạng bệnh có tiến triển xấu hơn: thời gian giữa các lần nổi mề đay gần hơn, uống thuốc Loratadin chậm có tác dụng hoặc hầu như ko có tác dụng, có những ngày tôi phải uống 2 viên mới bắt đầu có tác dụng. Trước đây tôi uống 1 viên thuốc có thể đến 2-3 ngày mới lại nổi mề đay thì bây giờ sáng uống chiều đã nổi mề đay rồi. Việc bị dị ứng như thế này có lẽ cũng không phải do môi trường hay thức ăn vì tôi đã thử thay đổi thức ăn, môi trường nhưng đều ko được. Tôi đã có những thời gian đi nước ngoài khoảng hơn 1 tuần, môi trường xung quanh hoàn toàn thay đổi, thậm trí thức ăn cũng khác đi hoàn toàn nhưng tình trạng dị ứng vẫn diễn ra. Tình trạng bệnh như vậy khiến tôi hết sức khó chịu, ngứa là 1 chuyện, ngoài ra khi tiếp xúc với người khác rất ngại vì tay, cổ, thậm trí là mặt cứ nổi từng đám mẩn đỏ như đám mây rất là tệ. Xin bác sĩ vui lòng tư vấn xem tôi nên làm gì bây giờ, nên xét nghiệm gì để xác định nguyên nhân bệnh và tìm cách chữa trị. Xin trân thành cảm ơn!

(Nguyễn Hoàng Hai Bà Trưng, Hà Nội )

Mề đay do uông nhiều rượu bia gây ra

Trả lời :

Chào bạn!

Mày đay là một phản ứng viêm của da, có cơ chế phức tạp, trong đó có sự can thiệp của chất trung gian hóa học chính là histamin. Tuy là một bệnh da phổ biến, rất dễ nhận biết nhưng lại khó phát hiện nguyên nhân dù đã làm đầy đủ các xét nghiệm.

Có nhiều yếu tố gây bệnh (bên trong, bên ngoài cơ thể, cơ địa) và trên một bệnh nhân, nhiều khi không chỉ có một mà gồm nhiều yếu tố cùng kết hợp.

Các nguyên nhân gây nổi mày đay:

Mày đay thông thường

a. Thức ăn: Những loại có thể gây dị ứng như sữa, trứng, cá biển, tôm cua, sò, ốc, phô mai, đồ hộp, mắm, tương, sô-cô-la, rượu, bia. Các chất tạo màu thực phẩm và các chất bảo quản thực phẩm.

b. Thuốc: Có thể xảy ra ngay sau khi dùng lần đầu hoặc từ 5-10 ngày sau. Nổi mày đay đơn thuần hay có kèm với sốt, đau khớp, nổi hạch... Các thuốc thường gây dị ứng nổi mày đay là Pennicillin (nguy hiểm nhất), Aspirin, thuốc hạ nhiệt, các chất cản quang có chứa iod (trong chụp X - quang), thuốc ức chế men chuyển (điều trị cao huyết áp, suy tim), thuốc gây mê, huyết thanh, vaccin v.v...

c. Nọc độc: Ong, kiến, sâu bọ...

d. Kháng nguyên hô hấp: Rơm rạ, phấn hoa, bụi nhà, lông vũ, men mốc...

e. Nhiễm:

Ăn cay nóng cũng gây ra mề đay

- Virus (viêm gan siêu vi B, C).

- Vi khuẩn (ở tai, mũi, họng; bộ phận tiêu hóa, răng, miệng, niệu sinh dục).

- Ký sinh trùng đường ruột (giun, sán, giun kim).

- Nấm (candida ở da, nội tạng).

Mày đay do tiếp xúc (với chất hữu cơ hay hóa học).

Mày đay vật lý

a. Da vẽ nổi.

b. Mày đay do vận động xúc cảm.

c. Mày đay do chèn ép, chấn động.

d. Mày đay do lạnh, nóng, nước, ánh sáng mặt trời.

Mày đay hệ thống

a. Bệnh chất tạo keo (luput đỏ...).

b. Viêm mạch.

c. Bệnh nội tiết (tiểu đường, cường giáp).

d. Bệnh ung thư.

Mày đay do di truyền

Mày đay tự phát (vô căn).

Dị ứng mề đay do lông động vật

Điều quan trọng nhất hiện tại bạn cần tìm nguyên nhân và điều trị theo nguyên nhân đó, bạn đã dùng nhiều thuốc chủ yếu là các thuốc kháng Histamin được gọi là thuốc điều trị triệu chứng, vì thế không loại trừ được nguyên nhân gây mề đay thì vẫn có thể tồn tại dị ứng đó kéo dài.

KIÊNG NHỮNG GÌ KHI BỊ MỀ ĐAY

Nổi mẩn ngứa, bệnh mề đay là một hiện tượng rất thường gặp trong đời sống sinh hoạt của chúng ta. Biểu hiện chính của bệnh là xuất hiện các mảng mề đay, đỏ, với hình dạng không nhất định, có thể nhỏ như hạt đậu nhưng cũng có thể xuất hiện thành những mảng đỏ lớn, sung phù và ngứa ngáy. Cơn mề đay thường xuất hiện trong thời gian ngắn rồi tự hết. Mề đay có thể xuất hiện do yếu tố cơ địa dị ứng hoặc do ăn phải một số loại thức ăn dễ gây dị ứng. Khi bị nổi mề đay, cần tránh tối đa các yếu tố nguy cơ, và cần đặc biệt chú ý trong chế độ ăn uống. Dưới đây là một số lưu ý dành cho bạn.

Những thực phẩm cần kiêng kỵ khi bị mề đay

Rượu bia quá nhiều

Cá, tôm, cua, sữa bò, bơ và những đồ chế biến bằng bơ, trứng các loại là những thực phẩm được đánh giá là nhóm thực phẩm nhậy cảm, dễ gây dị ứng, mề đay.

Đó là các loại protein động vật: Cá, tôm, cua, sữa bò, bơ và những đồ chế biến bằng bơ, trứng các loại là những thực phẩm được đánh giá là nhóm thực phẩm nhậy cảm, dễ gây dị ứng, mề đay.

Hạt rẻ

Một số khác là các loại thức ăn có tính chất thực vật như măng, rau chân vịt, nấm hương, cà, đậu tằm, dưa chuột, tỏi, hành củ, cam quýt, mận, thảo quả.

Ngoài ra, người bị nổi mề đay cũng nên hạn chế các loại quả quả rắn (như hạt dẻ, ngân hạnh, hồ đào), tương lạc và các loại gia vị thơm…

Sôcôla, các aldehyt chưa no cũng được liệt kê vào nhóm thực phẩm có nguy cơ dẫn đến dị ứng, nổi mề đay. Vì vậy, người bị nổi mề đay cũng nên hạn chế các loại thực phẩm này.

Một số loại gia vị như thuốc tạo màu, thuốc bảo quản thức ăn, các vật chất tự nhiên, tinh dầu bạc hà…

Hạn khổ thảo

Rượu bia. Vì đây có thể là những yếu tố thuận lợi cho bệnh mề đay tái phát.

ĐIỀU TRỊ MỀ ĐAY HIỆU QUẢ TRONG TẦM TAY

Tôi được biết uống thuốc Chlopheniramin thì sẽ đỡ nên mỗi khi bị mề đay nổi, không chịu đựng được thì tôi uống 2 viên. Uống xong thì hết ngứa nhưng buồn ngủ. 

Vậy BS cho hỏi, tôi uống thuốc Chlopheniramin liên tục như vậy có bị ảnh hưởng gì không? Giờ BS có thể kê đơn thuốc gì đó để chữa trị bệnh mề đay hiệu quả đuợc không ạ? Tôi chân thành cảm ơn!

 thuốc Chlopheniramin

Phan Trinh thân mến, Mề đay là bệnh thường gặp và có hơn 20% dân số có thể mắc bệnh ít nhất một lần trong cuộc đời, bệnh có thể diễn tiến vài ngày đến nhiều tuần hoặc kéo dài nhiều tháng, năm. Trường hợp bệnh kéo dài trên 6 tuần được xem là mề đay mãn tính. Bệnh có thể liên quan hoặc không liên quan đến bệnh lý dị ứng và trong nhiều trường hợp không thể xác định được nguyên nhân chính xác của bệnh.

Ngoài việc rà soát hay làm “phép thử” đối với các yếu tố như: môi trường, thực phẩm hàng ngày, thuốc uống, hoạt động thể thao, v.v… để tìm mối liên hệ “nhân quả” thì việc sử dụng thuốc kháng histamine được xem là biện pháp điều trị đầu tay, giúp giảm triệu chứng của bệnh cũng như sử dụng trong điều trị phòng ngừa.

PHÒNG TRÁNH BỆNH MỀ ĐAY VÀO MÙA HÈ

Mề đay là căn bệnh ngoài da, triệu chứng dễ nhận thấy nhất là trên da nổi lên từng đám mẩn tập trung hoặc rải rác, không đều, màu hồng hoặc xanh trắng và rất ngứa, gây khó chịu. Bệnh này rất phổ biến ở cả trẻ em và người lớn.
Ngứa ngáy khắp người  

thuốc nam điều trị mề đay

Em V.V.K (HS lớp 12 - Trường THPT Hàn Thuyên - TP.HCM) bị nổi mề đay 3 tháng nay. Mặc dù K. đã uống thuốc theo sự chỉ dẫn của BS nhưng vẫn không thấy hết. Các đốm cứ nổi rồi lại lặn, rồi lại nổi lên tiếp gây ngứa rất khó chịu. K. không biết dùng thuốc nào để trị dứt bệnh này, cũng như những cách trị mẹo để không còn bị ngứa nữa. Không chỉ riêng K. mà nhiều người cũng có chung nỗi khổ ấy. Người thì ngứa ở lưng, ở tay, ở chân... thậm chí toàn thân. Thành N. (SV Trường ĐH Kinh tế TP.HCM) hơn tháng nay cũng bị nổi mề đay khắp người, cục đỏ từng mảng bự và rất ngứa. Có khi làm môi và mắt N. sưng lên, đi bệnh viện uống thuốc thì thấy hết nổi... nhưng ngưng thì nó nổi lại. N. cũng uống thuốc nam nhưng không có tác dụng. Suốt thời gian qua, N. kiêng không ăn đồ biển nữa.

không nên ăn ghẹ sò khi bị mề đay

BS. Mai Thu Đường (Bệnh viện Da liễu TP.HCM) cho biết: “Theo y học hiện đại, mề đay xảy ra do những chất gây dị ứng (như thời tiết, thức ăn, lông động vật, phấn hoa, côn trùng...) tác động vào cơ thể. Kích thước và số lượng mề đay thay đổi khác nhau, có thể ở bất cứ vị trí nào trên da. Thông thường, người ta chia mề đay ra làm 2 loại chính là cơn mề đay cấp tính: Bệnh biểu hiện đột ngột ở bất cứ vùng nào trên cơ thể, ngứa dữ dội. Cơn xảy ra trong vài phút hoặc vài giờ rồi lặn hoặc có thể từng đợt kế tiếp nhau. Trong cơn mề đay cấp có thể kèm theo sốt cao, nôn mửa, đau quặn bụng, khó thở…; cơn mề đay mãn tính là khi tình trạng nổi mề đay kéo dài trên 8 tuần, không kể nhiều hay ít, có khi ngắt quãng nhiều ngày, có thể gặp các dạng khác nhau. Trẻ em thường mắc mề đay cấp tính nhiều hơn. Người lớn và phụ nữ dễ mắc mề đay mãn tính”.
Cách phòng bệnh và chữa trị

hải sản là tác nhân chinh gây nên bệnh mề đay ở trẻ nhỏ

Để điều trị hiệu quả chứng mề đay, trước hết phải tìm ra được căn nguyên gây bệnh. Tùy vào mức độ và nguyên nhân gây ra, mà BS điều trị bằng thuốc nam hoặc thuốc tây. Nếu bệnh nặng hoặc xuất hiện thường xuyên, người bệnh phải đi khám ở các cơ sở y tế để có hướng xử trí tốt nhất. Cách điều trị thường chia làm 2 giai đoạn. Giai đoạn tạm thời là dùng các loại thuốc kháng Histamine tổng hợp một đợt 10-15 ngày như Dimedrol, Phenergan, các thuốc giải mẫn cảm không đặc hiệu như Canxi clorua, vitamin C. Ngoài những loại thuốc trên, trong giai đoạn thứ hai nên điều trị giải mẫn cảm đặc hiệu như: Histaglobin tiêm dưới da, mỗi lần 2mg, 3 ngày tiêm 1 lần. Đợt điều trị 6-8 lần tiêm. Thuốc mát gan giải độc như Livcine 94, Hyposunphen. Tránh ăn những chất kích thích và các thức ăn làm tăng bệnh. Điều trị cơ bản như trên thường đạt kết quả tốt nhưng đòi hỏi phải kiên trì và lâu dài. “Những người dễ bị nổi mề đay thường là có cơ địa nhạy cảm, do vậy để phòng bệnh cần lưu ý:Đối với nổi mề đay do lạnh, luôn chú ý mặc ấm, hạn chế tối đa tiếp xúc với môi trường lạnh. Nếu do ăn uống nổi mề đay thì không nên ăn những thức ăn đó. Cần giữ gìn vệ sinh cơ thể sạch sẽ, hạn chế sự xâm nhập của các loại ký sinh trùng như bọ chét, chấy rận… Đa số (90%) bệnh này tự nhiên khỏi sau vài lần xuất hiện. Tuy nhiên, đây không hẳn là bệnh lành tính, thực chất mề đay có thể lặn vào nội tạng, xâm nhập các màng nhầy ở miệng, đường hô hấp. Các màng nhầy sưng tấy lên có thể làm bệnh nhân bị nghẹt thở” - BS. Đường khuyến cáo!

CHĂM SÓC TRẺ BỊ MỀ ĐAY

Chăm sóc bé khi bị mẩn ngứa

Trẻ em ở tháng thứ 3 trở đi thường xuất hiện mụn nhọt mẩn ngứa, di ứng hay tấy đỏ da. Bên cạnh việc chữa bệnh cho bé bạn cần chú ý chế độ chăm sóc cho bé trong thời kỳ trị bệnh.

Cách ly trẻ khỏi các tác nhân gây ngứa

Trước tiên bạn phải cách lỳ bé khỏi các tác nhân gây dị ứng như thảm len, áo lông, thảm trải sàn có nhiều bụi bặm. Không nên cho bé ra ngoài trời gió hay nơi có nhiều phấn hoa có thể trẻ sẽ bị dị ứng phấn hoa.
Hạn chế tiếp xúc các con vật nuôi dễ gây dị ứng hay lây bệnh ngoài da cho trẻ nhỏ như chó mèo. Có thể một số ký sinh trùng, hay bệnh tật từ mèo sẽ lây sang trẻ nhỏ.

Tắm cho bé

tắm thường xuyên cho trẻ

Nên tắm cho bé hằng ngày với sữa tắm chuyên dùng cho da không chứa sút. Không tắm cho trẻ với xà phòng thông thường.

Tắm nhanh cho trẻ dưới 10 phút và sử dụng nước ấm 33oC.
Tắm rửa vệ sinh hằng ngày cho da trẻ là điều không thể bỏ qua khi trẻ bị ngứa, dị ứng. Điều này giúp loại bỏ những tác nhân gây dị ứng trên da và các loại thuốc bôi trên da cho trẻ, do đó khi bôi thuốc mới, sẽ ngấm vào da tốt hơn.
Hằng ngày dùng kem cung cấp độ ẩm, làm mềm da để xoa lên da trên khắp cơ thể của bé.
Khi bé đã khỏi bệnh dùng các loại kem dưỡng ẩm, làm mềm da dành riêng cho trẻ em 2 ngày/ lần, trên cơ thể bé và mặt và các kẽ ngón tay chân, bẹn.
Quần áo làm từ vải coton, vải lụa cho bé. Những loại vải này mềm, không gây ngứa. Tránh mặc cho bé vải len. Vải len rất dễ gây ngứa và dị ứng.

Trẻ bị mẩn ngứa – Chữa trị thế nào?

Mẩn ngứa ở trẻ nhỏ là một bệnh viêm da thường thấy, do rất nhiều nguyên nhân phức tạp gây nên, trong đó có thời tiết. Gần đây, người ta nhận thấy những trẻ béo, có cơ địa dị ứng và những trẻ sinh ra trong gia đình có người thường xuyên bị viêm da… là những đối tượng có nguy cơ cao nhất.

Thường thì những trẻ 1-2 tháng tuổi đã bắt đầu có biểu hiện mẩn ngứa. Một số trẻ sẽ tự “thải loại” căn bệnh này khi dần lớn lên, khoảng 2 tuổi trở lên. Thường thì bộ phận “giở chứng” đầu tiên là hai má: Trẻ bị ngứa ở vùng da này, khiến trẻ thường xuyên phải lắc cọ đầu hoặc dùng hai tay gãi thật lực. Sau một thời gian, trên má trẻ nổi những nốt mẩn như hạt gạo, sau đó hình thành những mọng nước. Rồi những mọng nước này vỡ ra, chảy nhiều nước vàng, và đóng vảy. Suốt quá trình này, trẻ rất ngứa, thường xuyên quấy khóc, không ăn không ngủ được, ảnh hưởng rất nhiều đến sự phát triển thể lực.

Tập những thói quen có lợi cho trẻ

luôn luôn dữ ấm cho trẻ

Theo Đông y, mẩn ngứa là tình trạng xảy ra do hiện tượng bị nóng từ bên trong cơ thể; cũng có thể do ngoại cảnh tác động như hít phải gió độc, ẩm, từ đó bệnh tật xâm nhập vào cơ da mà thành (trong đó “ẩm” là nhân tố chủ yếu). Ở một số trẻ, bệnh diễn biến trở thành mãn tính thường do không có chế độ dinh dưỡng đầy đủ, nóng ẩm lưu đậu trong cơ thể, dẫn tới huyết hư thương tổn âm, hóa khô sinh phong, gió khô nóng ẩm uất kết, da mất nuôi dưỡng. Sự phát sinh của mẩn ướt có liên quan đến ăn uống, cho nên bệnh kéo dài, cần điều dưỡng dài ngày. Vì thế, phương pháp chữa trị mẩn ngứa bằng ăn uống là rất quan trọng.

Đối với những trẻ có cơ địa dị ứng, các bậc cha mẹ phải luôn đảm bảo vệ sinh da cho con sao cho lúc nào cũng sạch sẽ; không để cơ thể trẻ bị nắng, gió tấn công. Không để trẻ gãi lên những vùng da bị tổn thương. Quần áo của các bé phải rộng rãi và làm bằng chất liệu mềm mại.

hành tây làm hết mề đay

Những nhân tố gây dị ứng trong thực phẩm, đặc biệt là các loại thực phẩm biển như tôm, sò, cua… hoặc những thức ăn tanh chính là nhân tố có thể tấn công trẻ bất kỳ lúc nào, nhất là khi có sự hỗ trợ tích cực của thời tiết. Không nên cho trẻ ăn quá nhiều, và những người mẹ đang cho con bú cũng cần kiêng ăn những loại thức ăn này cho đến khi trẻ hoàn toàn khỏi mẩn ngứa. Khi trẻ đã bị mẩn ngứa thì nên ăn chế độ nhạt để không tích lũy quá nhiều nước và natri trong cơ thể. Chỉ nên dùng dầu thực vật vì có thể tăng thêm axit béo không bão hoà, giảm bớt phát sinh mẩn ngứa.

CÁCH PHÒNG TRÁNH VÀ ĐIỀU TRỊ MỀ ĐAY

Gan làm nhiệm vụ hóa giải độc tố và đào thải muối mật. Các bệnh lý về gan gây suy giảm chức năng gan dẫn đến các độc tố, muối mật tích tụ trong cơ thể và lắng đọng ở da, gây kích ứng da, mẩn ngứa.

gan bị nóng gân nên mề đay

Mẩn ngứa, mề đay, mụn nhọt: Gan làm nhiệm vụ hóa giải độc tố và đào thải muối mật. Các bệnh lý về gan gây suy giảm chức năng gan dẫn đến các độc tố, muối mật tích tụ trong cơ thể và lắng đọng ở da, gây kích ứng da, mẩn ngứa.

Trường hợp nhẹ có thể chỉ gây ra hiện tượng ngứa ngáy, khó chịu, da đỏ lên, đôi khi nổi mề đay từng vùng trên da hoặc toàn thân. Trường hợp nặng hơn có thể nổi nhiều mụn ngứa, ngứa dữ dội, càng gãi càng ngứa, đôi khi tạo thành các đám mụn nước, phù nề nhẹ, vỡ ra gây nhiễm trùng.

Vàng da: Gan có chức năng chuyển hóa sắc tố mật (bilirubin) trong máu để có thể bài tiết qua phân. Các tổn thương tại gan gây suy giảm chức năng gan như viêm gan do vi rút, viêm gan do rượu, gan nhiễm mỡ, nhiễm độc gan do thuốc… dẫn đến tăng bilirubin trong máu.

Vàng da trong các bệnh về gan do lượng sắc tố mật trong máu tăng lên, thường có thể được nhận biết khi nồng độ bilirubin vượt quá 2,5 – 3 mg/dL. Màu sắc của da có thể phản ánh mức độ tăng của bilirubin trong máu. Khi bilirubin trong máu tăng cao, niêm mạc lòng bàn tay, bàn chân, niêm mạc lưỡi và kết mạc mắt cũng có màu vàng, kèm theo phân bạc màu, nước tiểu ít và sẫm màu. 

hành tây điều trị mề đay

Những thay đổi bất thường trên da có thể là tín hiệu lá gan của bạn đang “bốc hỏa” vì phải làm việc quá sức. Vì vậy, giải pháp đầu tiên là giảm tải công việc cho gan.

Nên hạn chế những thực phẩm chứa nhiều dầu mỡ, thức ăn nướng, chiên xào, đồ ăn cay nóng, bia rượu và các đồ uống có chứa cồn…

Để gan khỏe mạnh, nên bổ sung trong bữa ăn hàng ngày những thực phẩm có lợi cho gan như hành tỏi, cà rốt, chanh, củ cải, các loại rau lá xanh…
Theo Đông y, gan là nơi dự trữ và điều hòa lượng máu trong cơ thể. Nóng gan khiến cho khả năng thanh lọc độc tố, giải nhiệt độc của gan bị giảm sút dẫn đến nhiệt độc tích tụ trong máu, lâu ngày sinh ra mụn nhọt, mẩn ngứa, mề đay. Chính vì vây, Đông y thường dùng các thảo dược như Actiso, Bồ công anh, Cát căn, Bìm bìm… giúp thanh lọc độc tố, làm mát gan, giúp làm đẹp da từ bên trong.

MỀ ĐAY DO DỊ ỨNG THỨC ĂN

Có những lúc mề đay (dị ứng) không chỉ hiền lành xuất hiện trên da, mà còn có thể gây nguy hiểm chết người.

Một bệnh nhân 15 tuổi cho biết hồi nhỏ anh thường bị dị ứng (nổi mề đay) do ăn ếch, tôm... Từ khoảng 16 tuổi đến nay tình trạng dị ứng càng nhiều dù không ăn bất cứ hải sản nào, nhất là những lúc trời trở lạnh hoặc ngày ít nắng, buổi chiều tối hay gần sáng. Người bệnh vô cùng cực khổ, ngứa không chịu nổi.

nổi mề đay khắp cơ thể

Ban đầu nổi mẩn nhỏ như muỗi chích nhưng càng lúc càng to dần. Dù đã làm đủ cách theo lời khuyên của người quen như tránh gió, giữ ấm người nhưng càng giữ ấm, mặc ấm thì mồ hôi ra nhiều và mẩn đỏ nổi càng nhiều, càng ngứa. Đồng thời bệnh nhân này cũng bị bạc tóc sớm nên lo lắng, không biết mề đay có liên quan gì đến máu. Đi khám da liễu, đã thử máu nhưng chức năng gan bình thường.

Bệnh dị ứng, mề đay là một bệnh ngoài da, triệu chứng dễ nhận thấy nhất là trên da nổi lên từng đám mụn tập trung hoặc rải rác, không đều, màu hồng hoặc xanh trắng và rất ngứa.

<>Theo Thạc sĩ Cao Minh thuộc Trung tâm Y Dược Tinh Hoa cho biết, triệu chứng và nguyên nhân của bệnh dị ứng mề đay bao gồm:

<>- Triệu chứng:

Ngứa dữ dội, dấm dứt. Có khi kèm đau bụng, ỉa lỏng, khó thở (do ban mọc ở đường tiêu hóa, hô hấp). Tiến triển từng đợt vài ngày, có khi tái phát dai dẳng hàng tháng, năm nọ tới năm kia.

<>- Căn nguyên :

+ Thường do dị ứng, giải phóng

nổi mề đay ở tay

Histamin, Serotonin. Thể địa dị ứng IgE tăng.

+ Cây cỏ, côn trùng lông súc vật, phấn hoa, bụi...

+ Hoá chất

+ Thuốc men: Sulfamid, aspirin, penixilin

+ Thức ăn- tôm cua cá, ốc (hải sản)

+ Do lạnh: Nước lạnh, gió lạnh, mưa lạnh

+ Không rõ nguyên nhâ

MỀ ĐAY DO GIAO MÙA

Thời điểm giao mùa không chỉ gây cảm giác mệt mỏi khó chịu cho nhiều người mà còn là nguyên nhân của nhiều căn bệnh. Trong đó phải kể đến căn bệnh mề đay. Mề đay là một bệnh phổ biến, dễ nhận biết, nhưng rất khó điều trị dứt điểm

mề đay ở cổ

Anh Nguyễn Hùng, 25 tuổi (hà nội) chia sẻ: “Tôi bị bệnh mề đay từ khi mới học lớp 6. Từ đó cho đến nay, tôi thường xuyên bị nổi mề đay, nhất là ở thời điểm giao mùa. Nó nổi bất kỳ lúc nào, sau khoảng 3 tiếng, lại lặn”.

Còn chị Vũ Thị Hương, 32 tuổi (Hai Bà Trưng, Hà Nội) cho biết: Chị mới bị nổi mề đay từ cách đây 1 tháng. Mặc dù chị đã sử dụng nhiều loại thuốc uống và tắm bằng các loại lá nhưng bệnh vẫn không khỏi. Các mảng nổi mề đay chỉ mất đi 2-3 ngày sau đó lại “quay trở lại”.

Điều trị chứng nổi mề đay

Thạc sĩ, bác sĩ Cao Minh thuộc Trung Tâm Y Dược Tinh Hoa mề đay là căn bệnh rất thường gặp nhưng việc điều trị còn nhiều khó khăn. Các trường hợp mề đay mãn tính, dai dẳng tuy không nguy hiểm đến tính mạng nhưng có thể gây mất ngủ, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày và chất lượng cuộc sống của người bệnh.